معاونت غذا و دارو

به نام خدا

نقش تغذیه در >تعادل هورمون ها

هورمن ها از غدد و سلولهای تخصص یافته ای به گردش خون وارد می شوند و نقش کلیدی در تنظیم تقریبا تمام اعمال بدن از جمله متابولیسم، رشد و تکامل، تعادل آب و الکترولیت ها، تولید مثل و رفتار دارند. عدم تعادل هورمون ها وضعیتی است که امروزه نه تنها در زن ها بلکه در مردها نیز شایع شده است.

عوامل موثر در تعادل هورمون ها :

1- مواد سمی موجود در محیط: علت اولیه عدم تعادل هورمون ها در زنان و مردان مواد سمی موجود در محیط می باشد. مواد شیمیایی که امروزه در خانه، محل کار،آب، پلاستیک، لوازم شخصی،مواد آرایشی و مواد شوینده وجود دارند، دارای سمومی به نام مختل کننده عمل هورمون ها می باشند. این سموم عملکرد طبیعی هورمون ها را تغییر می دهند. یکی از این مواد مختل کننده عمل هورمون ها xenoestrogens نام دارد که عمل طبیعی استروژن ها را در بدن به حداقل می رساند ویا از عملکرد صحیح هورمون ها جلوگیری می نماید. آنها همچنین مسیر طبیعی را که هورمون ها سنتز یا متابولبز می شوند تغییر می دهند.

وقتی چنین وضعیتی در بدن ایجاد می شود، فعالیت های غیر طبیعی در بدن اتفاق می افتد و موجب عدم تعادل هورمون ها، سیستم عصبی، سیستم ایمنی، سیستم متابولیک و دستگاه تولید مثل می شود. هنگامی که این عوامل مختل کننده وارد بدن می شوند خروج آنه از بدن مشکل می باشد، چون بدن نمی تواند آنها را تجزیه نماید و آنهادر بافت ها تجمع می یابند و در تمام بدن گردش می کنند.

2- رژیم غذایی: عامل دوم و بسیار مهم دیگر در عدم تعادل هورمون ها رژیم غذایی می باشد. رژیم غذایی که دارای کربوهیدرات تصفیه شده، قندهای ساده، کافئین، چربی زیاد و به خصوص چربی های اشباع می باشد، عملکرد سیستم اندوکراین و سیستم متابولیسم را تغییر می دهد. هورمون ها توسط سیستم اندوکراین در بدن تنظیم می شوند. همچنین هورمون ها، سیستم اندوکراین و سایر ارگانهای بدن به تغذیه مناسب برای عملکرد صحیح خود نیاز دارند. غذاهایی که حاوی مقدار بسیار زیادی قند ساده می باشند، مواد مغذی مورد نیاز برای عملکرد درست ارگانها را فراهم نمی کنند اما اگر در تهیه آنها از مواد غذایی ارگانیک استفاده نمایند این مشکل حل می شود. اما متاسفانه امروزه بخشی از غذاهایی که ما مصرف می کنیم به آفت کش ها آلوده می باشند و گوشتی که می خوریم و فراورده هایی مانند شیر و ماست نیز می توانند موجب اختلال در هورمون ها شوند چون به حیوانات نیز هورمون تزریق می شود تا سریع تر رشد نمایند.

3- نوروترانسمیترها : پیامبرهای شیمیایی هستند که رابط سیستم عصبی و سایر ارگانهای بدن می باشند. کمبود نوروترانسمیترها یا عدم تعادل آنها در جوامع امروزی بسیار شایع می باشد که علت آن سم های موجود در محیط، مصرف قندهای ساده، کافئین، نیکوتین، الکل و کمبود پروتئین در رژیم غذایی می باشد. هنگامی که عدم تعادل یا کمبود نوروترانسمیترها ایجاد می شود بدن نمی تواند به میزان کافی در بدن هورمون تولید نماید.

4- استرس شدید: هنگامی که فردی تحت تاثیر استرس شدید قرار می گیرد، سیستم اندوکراین را تحت تاثیر قرار می دهد و موجب تخلیه نوروترانسمیترها می شود و هورمون ها به میزان کافی سنتز نمی شوند.

پیشگیری از عدم تعادل هورمون ها :

1->>>> دوری از سموم محیط: این از مهم ترین فاکتورها می باشد. استفاده از غذاهای ارگانیک و بدون هورمون و آنتی بیوتیک بسیار قابل اهمیت است.

2->>>> عدم مصرف زیاد شکر، کافئین و عدم مصرف الکل ، ورطش منظم و استفاده از روش های کنترل استرس مانند مدیتیشن.

3->>>> استفاده از دانه ها و غلات تصفیه نشده که منبع غنی مواد مغذی هستند.

>